HORMUZ NÓNG LÊN: CƯỚC TĂNG, TÀU ĐỔI TUYẾN VÀ NGUY CƠ TẮC NGHẼN CHUỖI CUNG ỨNG TOÀN CẦU

Diễn biến mới nhất từ các hãng tàu  

Nhiều hãng vận tải container lớn đã lập tức triển khai các biện pháp khẩn cấp nhằm giảm thiểu rủi ro an ninh. MSC đã thông báo tạm ngừng nhận booking từ toàn cầu đi Trung Đông, đặc biệt đối với các điểm đến như UAE, Qatar, Bahrain và Kuwait nhằm tránh nguy cơ tàu mắc kẹt trong vùng nguy hiểm.  

Trong khi đó, CMA CGM yêu cầu nhiều tàu trú ẩn tạm thời và dừng hành trình qua Kênh đào Suez để chuyển hướng vòng Mũi Hảo Vọng. Việc thay đổi tuyến này có thể kéo dài thời gian vận chuyển thêm từ 10 đến 14 ngày, đồng thời làm gia tăng đáng kể chi phí nhiên liệu. Hãng cũng đã áp dụng phụ phí xung đột khẩn cấp lên tới 3.000 USD cho container 40 feet và 4.000 USD đối với container lạnh.  

Tương tự, Maersk đã chuyển toàn bộ các tuyến MECL và ME11 sang hành trình vòng châu Phi, khiến chi phí vận hành tăng mạnh và làm dấy lên nguy cơ thiếu hụt container rỗng trong khu vực.

Tình hình thực địa đáng lo ngại  

Tại thực địa, nhiều sự cố an ninh nghiêm trọng đã được ghi nhận. Một vụ cháy lớn xảy ra tại Jebel Ali Port – cảng trung chuyển lớn nhất Trung Đông – được cho là do mảnh vỡ UAV rơi trúng khu vực bãi container. Ngoài ra, một tàu chở dầu mang tên Skylight đã bị tấn công khi di chuyển gần Hormuz, khiến nhiều hãng tàu nâng mức cảnh báo an ninh lên mức cao nhất.  

Hiện tại, dù chưa có thông báo phong tỏa chính thức, Hormuz được xem là gần như tê liệt về mặt vận hành khi phần lớn tàu container phải neo chờ hoặc điều chỉnh hải trình để đánh giá tình hình an ninh.

Nguy cơ ùn tắc dây chuyền trong khu vực  

Do không thể đi thẳng vào Vịnh, hàng hóa buộc phải trung chuyển qua các cảng thay thế như Salalah, Khor Fakkan, Sohar và Colombo.  

Việc chuyển hướng này có thể tạo ra hiệu ứng domino trên toàn chuỗi logistics, bao gồm tắc nghẽn tại các cảng trung chuyển, thiếu slot tàu mẹ, chậm quay vòng container và gia tăng áp lực lên các hub lớn như Singapore và Malaysia trong thời gian tới. 

Tác động dự kiến đến thị trường logistics  

Trong ngắn hạn, thị trường được dự báo sẽ chịu nhiều biến động mạnh. Giá cước vận tải biển đi Trung Đông đang tăng nhanh theo từng tuần, trong khi phụ phí chiến sự có xu hướng mở rộng sang nhiều tuyến khác.

Thời gian vận chuyển có thể kéo dài thêm từ hai đến ba tuần do tàu phải đi vòng và trung chuyển nhiều chặng. Bên cạnh đó, chi phí bảo hiểm hàng hải cũng tăng đáng kể do rủi ro an ninh gia tăng.

Cập nhật tình hình xung đột khu vực  

Nguyên nhân chính của tình trạng bất ổn hiện nay xuất phát từ căng thẳng quân sự leo thang giữa Iran và lực lượng liên minh do Hoa Kỳ dẫn đầu tại khu vực Vịnh. Các cuộc tấn công bằng UAV và tên lửa nhằm vào tàu thương mại cũng như hạ tầng cảng biển đã buộc nhiều hãng tàu phải hạn chế hoạt động qua khu vực.

Khuyến nghị cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Trong bối cảnh hiện tại, lịch tàu có thể bị hoãn, đổi chuyến hoặc hủy đột xuất. Một số tuyến đi Trung Đông có thể tạm thời không có chuyến nhận hàng, trong khi thời gian vận chuyển có xu hướng kéo dài đáng kể. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng cần chuẩn bị cho khả năng phát sinh phụ phí chiến sự và chi phí vận hành liên quan.

Các doanh nghiệp xuất nhập khẩu được khuyến nghị chủ động lên kế hoạch vận chuyển sớm, theo dõi sát thông báo từ hãng tàu và dự trù thời gian giao hàng linh hoạt để hạn chế rủi ro trong giai đoạn biến động hiện nay.